Demonstrujący zaprotestowali przeciwko współpracy rządu z Palantirem

kontrabanda.net 2 dni temu

W niedzielę 8 listopada 2026 roku w Warszawie odbył się protest przeciwko współpracy rządu z firmą Palantir. Organizatorzy podają, iż na demonstracji zjawiło się około 800 osób.

Protest przebiegł pokojowo. Jednak tuż przed jego rozpoczęciem jednego z organizatorów zatrzymała policja, tłumacząc to „nieopłaconym mandatem”.

– Od wielu dni byłem w stałym kontakcie z policją, która miała wszystkie moje dane. Mimo to zatrzymano mnie i zabrano na komendę dokładnie w chwili, gdy zaczynał się protest – mówił w rozmowie z „Kontrabandą” Patryk Gruszka, organizator protestu.

– Policjant, który pracuje w policji od 17 lat, powiedział mi, iż pierwszy raz widzi coś takiego. Dla mnie wyglądało to jak represja. Pytam więc wprost: kto zdecydował, iż trzeba mnie zatrzymać akurat w tej minucie, i dlaczego? – dodał.

Komenda Stołeczna Policji została zapytana o komentarz, jednak nie udzieliła do momentu publikacji artykułu swojego stanowiska. Organizator (Patryk Gruszka) pojawił się dopiero pod koniec protestu, gdy uczestnicy byli już w pobliżu Pałacu Prezydenckiego.

Kolejna manifestacja również związana ze współpracą rządu z Palantirem ma się odbyć przed siedzibą Ministerstwa Obrony Narodowej w niedzielę 22 listopada – podał Gruszka w wiadomości SMS.

Czego domagają się protestujący?

W petycji skierowanej do prezydenta Karola Nawrockiego organizatorzy przemarszu postulują o:

zlecenie Biuru Bezpieczeństwa Narodowego niezależnej analizy ryzyka współpracy państwa z Palantirem,
wystąpienie do Najwyższej Izby Kontroli z wnioskiem o kontrolę współpracy Ministerstwa Obrony Narodowej z Palantirem,
oraz o powstrzymanie się od publicznych deklaracji wsparcia dla Palantira do czasu, kiedy ekspertyza nie powstanie i nie zostanie przedstawiona publicznie w zakresie pozwalającym na jej bezpieczne ujawnienie.

Jak podano na stronie internetowej naszedane.pl, petycja zostanie złożona 10 listopada, a do momentu publikacji artykułu pod nią podpisało się już 4,4 tys. osób.

Dlaczego Palantir jest krytykowany?

Działalność firmy Palantir od lat budzi kontrowersje – między innymi ze względu na jego wykorzystanie w amerykańskich operacjach wojskowych.

Jednym z przykładów jest atak na szkołę w Minabie podczas trwającej wojny w Iranie, który spowodował według informacji podawanych przez Amnesty International śmierć 168 osób, w tym ponad 100 dzieci.

Jak podawało wtedy czasopismo „Time”, w tym samym miejscu według okolicznych mieszkańców kiedyś rzeczywiście znajdował się obiekt wojskowy. Jednak został on później przekształcony w szkołę, do której uczęszczały dzieci z rodzin wojskowych jak i cywilnych.

„Washington Post” podał później, iż do zorganizowania ataku wykorzystano oprogramowanie Maven od Palantira, które było częściowo zintegrowane z modelem Claude w wersji dla Stanów Zjednoczonych. Maven jest oprogramowaniem o zastosowaniu wojennym.

Dyrektor Dowództwa Centralnego Stanów Zjednoczonych Brad Cooper w komentarzu dla amerykańskiego dziennika podkreślił, iż USA wykorzystuje „różnego rodzaju oprogramowanie oparte o sztuczną inteligencję” do namierzania celów ataku.

Maciej Łaska reprezentujący Palantira w wywiadzie dla CyberDefence24 podał, iż Maven „jest platformą wspierającą analizę informacji i podejmowanie decyzji”.

– Sztuczna inteligencja może analizować dane, identyfikować obiekty, przedstawiać rekomendacje i automatyzować określone czynności, zgodnie z zasadami ustalonymi przez klienta. W tym sensie pozostaje „drugim pilotem”, ale ostateczne decyzje o podjęciu działań w oparciu o sugestie sztucznej inteligencji podejmuje człowiek – mówi.

Łaska podkreślił też, iż „w zastosowaniach wojskowych odpowiedzialność za decyzje operacyjne pozostaje po stronie uprawnionych ludzi działających w ramach wojskowego łańcucha dowodzenia, zgodnie z adekwatnymi procedurami i przepisami prawa”.

Palantir w Polsce

Historia Palantira w Polsce sięga roku 2023, kiedy – jak podaje rzecznik Palantira – rozpoczęła się kooperacja z polskim wojskiem.

W grudniu 2024 roku poinformowano publicznie o podpisaniu memorandum – czyli niezobowiązującego dokumentu, który określał warunki współpracy.

Według informacji, do których dotarł portal RMF24, umowa o poufności z Palantirem została podpisana przez Ministerstwo Obrony Narodowej jeszcze w 2024 roku.

W październiku 2025 roku minister obrony Władysław Kosiniak-Kamysz i prezes Palantira Alexander Karp podpisali list intencyjny.

Zgodnie z zapewnieniami ostateczną decyzję co do ewentualnego wdrożenia systemu, wyboru dostawcy i warunków współpracy podejmie MON. Łaska odmówił komentarza na temat doniesień medialnych dotyczących rozmów.

Ministerstwo Obrony Narodowej zostało zapytane o komentarz, jednak „Kontrabanda” nie otrzymała odpowiedzi.

Galeria wybranych zdjęć z protestu

W relacjonowaniu przebiegu protestu pomógł jeden z fotoreporterów współpracujących z „Kontrabandą”, który jest też autorem powyższych zdjęć.

Źródła

Wszystkie przedstawione zdjęcia zostały zrobione własnoręcznie (zdjęcia bez znaku wodnego i w oryginalnej rozdzielczości dostępne są odpłatnie).

Treść artykułu powstała na podstawie własnoręcznie pozyskanych źródeł, a w przypadku sekcji „Dlaczego Palantir jest krytykowany?” wykorzystano następujące źródeł tekstowych i/lub audiowizualnych: