W ubiegły piątek 13 listopada wiele osób mogło doświadczyć mniejszej ilości zadań do wykonania w swojej pracy. W sieci pojawiły się humorystyczne wpisy, iż każdy piątek powinien wyglądać w ten właśnie sposób bądź też nawiązania do czterodniowego tygodnia pracy. Nie było to jednak związane z niczym innym, jak globalną awarią usług Microsoft 365, które dziś są niemal podstawowym narzędziem komunikacji w wielu biznesach.
Problemy zaczęły się już w czwartek około godziny 23:00 czasu polskiego i trwały (z mniejszym bądź większym wpływem na działanie usług) niemal do piątkowego wieczoru. Dziś już wiemy, iż powodem awarii było przeciążenie serwerów spowodowane błędem przy ich konfiguracji – wprowadzona zmiana w zakresie load balancingu miała zwiększyć wydajność, a doprowadziła do całkowicie odwrotnego stanu.
Microsoft dość gwałtownie wykluczył możliwość cyberataku, więc można było praktycznie założyć, iż problem jest na poziomie infrastruktury. Niektórzy twierdzili, iż przez pakiet dobrowolnych odejść pracowników w Microsoft brakuje osób do rozwiązania awarii bądź też nie mogą oni zalogować się do systemów, bo Microsoft Authenticator nie działał. Problem objął też agenta Copilot, więc zdaniem niektórych szanse na namierzenie przyczyny awarii przez inżynierów w ogóle zmalały. Wiadomo również, iż po takim incydencie wypada zmienić nazwę usługi na Microsoft 364 (bądź O364), bo przez jeden dzień w roku w zasadzie nie działała.
W takich sytuacjach niemal zawsze pojawią się pewne „zabawne” uwagi, natomiast powodów do euforii nie ma.
Co prawda znany był udział rozwiązania Microsoft 365 w rynku narzędzi używanych przez największe przedsiębiorstwa na świecie, ale chyba nikt nie zakładał, iż awaria może trwać przez tak długi czas. Największą trudnością w prowadzeniu biznesu była oczywiście niedostępność poczty Outlook – nie wszystkie kwestie można rozwiązać rozmową telefoniczną czy spotkaniem w biurze. Problem z usługą Microsoft 365 okazał się dosłownie tragiczny w skutkach, bo był niebezpośrednią przyczyną obrażeń u 15 osób przebywających w basenie w niemieckim hotelu Ling Bao. Z powodu awarii poczty powiadomienia e-mail o zbyt wysokim stężeniu chloru w wodzie nie dotarły do administracji ośrodka – aczkolwiek użycie tej formy alertów wydaje się co najmniej zaskakujące.
Niestety zależność od jednego dostawcy chociaż wygodna i pewnie opłacalna ekonomicznie może być powodem sporych problemów w razie awarii po stronie tego operatora. Microsoft jest liderem rynku, ponieważ w jednym rozwiązaniu O365 otrzymujemy pocztę elektroniczną, przestrzeń na dane w chmurze, Teams i wiele innych powiązanych, równie użytecznych aplikacji. adekwatnie jedynym konkurentem o tej skali jest Google Workspace. Warto posiadać pewnego rodzaju „plany awaryjne” na wypadek podobnych wydarzeń.
Dla firm oznaczać to może przygotowany do użycia alternatywny komunikator (Slack, Discord, albo choćby self-hosted, taki jak Mattermost czy Rocket.Chat) – wtedy niedostępność Teams nie spowoduje braku podstawowej komunikacji pomiędzy pracownikami. Wpływu awarii poczty elektronicznej niestety nie zredukujemy tak łatwo, ale można na naszej stronie internetowej umieścić komunikat dla klientów z informacją o alternatywnych metodach kontaktu.
Nieocenione potrafią okazać się różne narzędzia self-hosted. Nie zawsze potrzebujemy ogromnej przestrzeni w chmurze czy komunikatora Teams. Może okazać się, iż uruchomiony w sieci wewnętrznej serwer z Nextcloud zaspokoi wszystkie potrzeby użytkowników, a my zachowamy pełną kontrolę nad przepływem danych. Dla wszystkich środowisk wymagającej szczególnej ochrony takie podejście powinno być wręcz elementarne.
Z drugiej strony nie warto powierzać obsługi poczty elektronicznej mniejszym dostawcom. Nie każdy będzie w stanie zapewnić szybki czas reakcji na awarie, które będą zdarzać się tak naprawdę niezależnie od ilości obsługiwanych klientów. Zwróćmy uwagę, iż o ile opisywane problemy w Microsoft trwały dość długo, to jednak tak duża awaria od dawna nie występowała – mogliśmy przyzwyczaić się, iż Outlook działa zawsze i choćby nie zdawaliśmy sobie sprawy, iż każdego dnia serwery Microsoft obsługują gigantyczne ilości zapytań.
Pamiętajmy zresztą o innych kluczowych usługach, takich jak DNS. Awaria u operatora tego systemu, który obsługuje strefę naszych domen, również będzie mieć poważne skutki. Przydatne są listy zawierające kontakty do działów wsparcia każdego z dostawców, z którego usług korzystamy. Poleca się również wybór usługodawców (niekoniecznie ograniczając ten temat wyłącznie do IT) o ugruntowanej pozycji rynkowej i jakości potwierdzonej wieloma opiniami.







