Zapraszamy do zamówienia magazynu w >>prenumeracie<<. Miesięcznik jest dostępny w formie papierowej, PDF, EPUB i MOBI oraz AZW3. Do prenumeraty papierowej zawsze dołączamy wydania elektroniczne.
BIBLIOTEKI I NARZĘDZIA
Własny bot na Discordzie
Discord jest jednym z najpopularniejszych komunikatorów internetowych. Zadebiutował w maju 2015 roku jako projekt amerykańskiej firmy Hammer & Chisel, założonej przez Jasona Citrona i Stana Vishnevsky’ego, która później zmieniła nazwę na Discord Inc. Narzędzie to powstało przede wszystkim z myślą o graczach potrzebujących wygodnego sposobu prowadzenia rozmów podczas wspólnej gry i miało stanowić prostszą alternatywę dla używanych wówczas programów, takich jak Skype czy TeamSpeak.
Marcin "Kerszi" Sznurkowski
Czy można zastąpić płatne AI lokalnymi? (>>więcej o tym artykule<<)
Zgodnie z prawem nagłówków Betteridge’a… Stop. Tym razem odpowiedź jest jednak twierdząca. Tak, można. Nie w absolutnie wszystkim -- do trudniejszych zadań wciąż używam płatnego Claude’a -- ale w tym artykule przedstawię sposób, w jaki z powodzeniem wykorzystuję lokalnie serwowany model w życiu codziennym, a także jego ograni
Paweł "Krzaq" Zakrzewski
PROGRAMOWANIE SYSTEMÓW OSADZONYCH
Protokół ESP-NOW w komunikacji z dronem (>>więcej o tym artykule<<)
Niniejszy artykuł ma na celu przybliżenie bezprzewodowego protokołu komunikacyjnego ESP- NOW. Omówimy jego strukturę, konfigurację, a także praktyczne wykorzystanie do sterowania dronem. To już drugi artykuł w tematyce okołodronowej – w poprzednim materiale (Programista 6/2025) skupiliśmy się na tym, jak drony ustalają swoją orientację w przestrzeni.
Dominik Starzyk
PROGRAMOWANIE GIER
ECS w silnikach gier i symulacji
Za każdym razem gdy z wielką pompą ogłaszana jest nowa gra klasy AAAA, na kolejnej wersji Nierzeczywistego® silnika, w szumie prasowym przewija się między innymi zapewnienie, iż dzięki nowej architekturze software (i przy wydatnym wsparciu blaskomiotnego hardware firmy Zawiść) na ekranie zobaczymy nieprzeliczone rzesze bytów „bez najmniejszego spadku płynności". Jest w tym pewna przesada, gdyż sam wzorzec encja–komponent–system (ang. Entity–Component–System, ECS) niczego nie przyspiesza: o zysku decyduje rozmieszczenie danych w pamięci i to, czy czas klatki ogranicza procesor. W niniejszym artykule opisano, czym ECS jest w praktyce, jak silniki przechowują komponenty i planują pracę systemów oraz kiedy lepiej po ten wzorzec nie sięgać.
Maciej Norberciak
INŻYNIERIA OPROGRAMOWANIA
Neuro-Symbolic AI: kooperacja logiki z sieciami neuronowymi
Na mojej szafce stoi PiDP-10, czyli współczesna replika panelu operatorskiego rodziny DEC PDP-10, komputerów silnie związanych z rozwojem wczesnej sztucznej inteligencji i kultury hakerskiej. Zainteresowałem się nim początkowo z bardzo prostego powodu: chciałem manualnie sterować maszyną poprzez egzotycznie w tej chwili wyglądający panel i choć przez chwilę poczuć, jak wyglądała praca z komputerem w czasach, gdy dzisiejsze sposoby interakcji z maszyną dopiero się rodziły.
Grzegorz Gałęzowski
STREFA CTF
Cyber Apocalypse CTF 2026
Cyber Apocalypse 2026: The Salt Crown był ogromnym, pięciodniowym globalnym CTF-em organizowanym przez HTB, platformę szkoleniową z zakresu bezpieczeństwa. Wydarzenie łączyło klasyczne kategorie z nowszymi obszarami, takimi jak AI/ML, ICS czy Quantum. W artykule opisuję cztery wybrane zadania: z kategorii pwn, ICS, web i AI/ML – od eksploatacji plików binarnych i aplikacji webowych po bezpieczeństwo systemów przemysłowych oraz modeli uczenia maszynowego.
Marcin "Kerszi" Sznurkowski
PLANETA IT
Komputer niebinarny. Czy to jest możliwe? (>>więcej o tym artykule<<)
Współczesne układy cyfrowe wykorzystują system dwójkowy, zwany również binarnym, który koduje informację tylko dzięki dwóch stanów. Jednak nie zawsze tak było. W pionierskich czasach komputeryzacji eksperymentowano z systemem dziesiętnym, który był i wciąż jest standardowym systemem zapisu liczb. Z tego powodu był wcześniej stosowany w elektromechanicznych urządzeniach liczących. gwałtownie jednak, ze względu na prostotę implementacji, system binarny stał się de facto standardem dla elektronicznych maszyn liczących. Przez cały czas istniały na obrzeżach głównego nurtu konstrukcje wykorzystujące alternatywne systemy, takie jak np. logika trójkowa (ang. ternary logic). Po wielu dekadach ponownie dostrzeżono, iż pod pewnymi względami ma ona przewagę nad logiką binarną, co może przełożyć się na jej szersze, komercyjne zastosowanie.
Robert Jaremczak
Programista wspomagany sprzętowo
Urodziłem się w takim czasie, który pozwolił mi na własnej skórze doświadczyć skali rozwoju narzędzi deweloperskich. Od BASIC-a na Atari 800XL, który nie oferował w zasadzie żadnych udogodnień (nawet edytora kodu – dostępny był tylko REPL), aż do współczesnych IDE, w których podpowiadanie kodu wspomagane AI pozwala realizować coś, co można byłoby nazwać TAB-driven-development. A jednak choćby pomimo mnogości mechanizmów ułatwiających życie, proces dewelopmentu wciąż można jeszcze optymalizować.
Wojciech Sura
