Rynek nigdy na nikogo nie czeka! Dlaczego zatem tak wiele Polskich firm sprawia wrażenie, jakby nie zdawało sobie z tego sprawy? W dzisiejszych czasach tempo zmian osiągnęło poziom zawrotny i często trudny do ogarnięcia dla przedsiębiorców. Lojalność konsumentów spadła, a w zasadzie zniknęła z horyzontu. Nowoczesne narzędzia i sztuczna inteligencja zmieniają kompletnie postrzeganie świata, ale i sposoby podejmowania decyzji i dokonywania transakcji. Komunikacja to jeden wielki szum i chaos, a Zespoły czy pracownicy w coraz większym i przerażającym zakresie są nieszczęśliwi i niezadowoleni ze swojej pracy. Jak zatem budować przewagi i rozwijać firmę? Gdzie szukać szans? Odpowiedź nie jest ani prosta, ani wygodna i nie spełnia kryteriów „leku na wszystko” z Internetu…a czas ucieka.
Strategiczne wyróżniki – pierwszy krok do budowania trwałej pozycji rynkowej.
Każda konstrukcja strategiczna powinna opierać się na rzetelnej analizie indywidualnej sytuacji danej Firmy. Określenie prostych, jak by się mogło wydawać, aspektów takich jak jej mocne i słabe strony, oraz szanse i zagrożenia płynące z otoczenia, zwykle stanowi nie lada wyzwanie i bynajmniej nie przychodzi łatwo. Dlaczego? Z powodu braku świadomości. Większość Polskich firm rośnie od wielu lat organicznie i wzrost ten był dotychczas w znacznej części przypadków zadowalający. jeżeli spojrzeć wyłącznie z poziomu satysfakcji Właściciela, opartej przede wszystkim na kwestiach finansowych, to trudno się dziwić. Ale gdy przeniesiemy te rozważania na płaszczyznę rynku – tempa jego rozwoju i zmian, możliwości jakie w międzyczasie stworzył, utraconych szans; a także marki, której nigdy nie zbudowano – wtedy analiza zaczyna niebezpiecznie zbaczać w mniej atrakcyjne rewiry.
Strategiczne wyróżniki, a w zasadzie wyróżnik – bo optymalnie jest, aby był jeden konkretny wyrazisty i zapamiętywalny, zamiast kilku rozmytych i słabych- to królestwo, które firma powinna zająć i bronić go zawzięcie. Bycie „najszybszym”, „najłatwiejszym”, „pierwszym”, „najbardziej efektywnym”, itd. wymaga oczywiście dowodów i nie może kończyć na pustych słowach i czczych deklaracjach. Wyróżnienie na rynku, a już tym bardziej zapamiętanie, wymaga dowodów dostarczanych każdego dnia. A to dopiero początek. Jak się okazuje, ogromnie trudny początek, ponieważ w większości firm wyróżnik sprowadza się błędnie do „jakości”, „stosunku jakości do ceny”, tudzież „jesteśmy najlepsi”. Pogłębiona analiza to zwykle zaskakująco trudna droga, mająca na celu udowodnienie, iż dla człowieka stojącego po drugiej stronie transakcji, czyli klienta, konsumenta, takie ogólnikowe deklaracje nie mają absolutnie żadnej wartości i nic nie znaczą. Co więcej! To samo mogą powiedzieć niemalże wszyscy konkurenci w branży – bo przecież to zupełnie nic nie wnosi!
Efektywna przewaga rynkowa wymaga twardych decyzji zamiast naiwnych opowieści i obietnic.
Nie da się opracować strategii na kolanie i nie da się jej ściągnąć z Internetu. Nie da się „pogadać” i wszystko nagle zacznie działać! Niestety zbyt wielu przez cały czas w takie bajki wierzy i wielu się na nie złapało, ponosząc bolesne konsekwencje. Historia (nie tylko) ekonomii wskazała wielokrotnie, iż w momentach trudnych, przełomowych, sprawdza się myślenie niestandardowe, ale oparte o mocne fundamenty wiedzy, doświadczenia i koniecznie umiejętności obserwacji! Bo szanse, które uciekły nigdy nie wrócą, natomiast ich wyłowienie wynika zawsze i niezmiennie z tego, iż wie się na co patrzeć i czego szukać – dlatego posiadanie prostych, jasnych i zrozumiałych założeń strategicznych jest aktualnie tym ważniejsze i stanowi klucz do efektywności i rozwoju. Dotychczas może się „udawało”, może wystarczyła koncepcja jakościowa pt. „jakoś to będzie”, ale teraz już na pewno nie wystarczy. Dlaczego?
Sztuczna inteligencja obnaża niedociągnięcia, niejasności, miałkość produktów i marek, oraz zmienia całe rynki!
Coraz więcej nas konsumentów wykorzystuje narzędzia AI do ułatwiania sobie życia, podejmowania decyzji i np. dokonywania zakupów. Potrafimy pytać, szukać, porównywać i drążyć. Niestety, gdy tylko zmieniamy „buty” i wchodzimy w rolę przedsiębiorcy, często tę umiejętność i świadomość zatracamy i nie zauważamy jak mocno może się odbić (i na pewno odbije) na naszym biznesie. Bardzo kilka Polskich firm faktycznie potrafi wdrożyć optymalizację opartą o sztuczną inteligencję. Dużo, póki co jest chaosu i kroków po omacku, bez sensu i bez celu. Toczy się jak toczyło, po co zmieniać? Powód takiego podejścia jest banalny – jeżeli nie znasz swoich przewag, wyróżników i celów, nie będziesz też wiedzieć, gdzie, z kim, którędy i po co idziesz – w takim wariancie to czy w ogóle idziesz w towarzystwie AI czy bez niej, nie ma żadnego znaczenia, nie zauważasz konieczności zmiany.
To jednak nie koniec!
Wejście z impetem do naszej codzienności nowoczesnych narzędzi i rozwiązań takich jak sztuczna inteligencja, oznacza prawdopodobieństwo zmiany całych rynków!
Nowej ich odsłony i konstrukcji. Stworzenia zupełnie nowych potrzeb, ale też zniknięcie z wielu aktualnych. Czy na pewno w tej nowej wersji będzie miejsce dla Twojej firmy, produktu, marki? Czy przyszłość nie oznacza przypadkiem albo konieczności całkowitej zmiany modelu biznesowego, może zmiany podejścia do budowy produktów, a może tworzy dla Twojej firmy niebywałe szanse, o których nie wiesz?
Zastanowienie się nad perspektywami rozwoju rynku, narysowanie różnych, skrajnych scenariuszy – to jest teraz nie wybór, a konieczność. I nie! Nie musisz mieć szklanej kuli i umiejętności wróżenia z kart, ale na pewno potrzebujesz czasu i wejścia w tryb bardzo krytycznego myślenia, zamiast „malowania trawy na zielono”. Konieczność wyjścia z trybu „stand by” jest bardzo trudna, ale zdecydowanie sensowna i opłacalna! Miejsce firmy w planie przyszłości da się zarysować tak, by móc zacząć nową drogę w zupełnie innych, nowych czasach, zapewniając sobie nie tylko przetrwanie, ale efektywny rozwój!
Gabriela Antczak
Strateg biznesu, ekspertka efektywności i prezeska Akademii Synergii Biznesu
Od 2000 roku przygotowuje i wdraża skuteczne strategie rynkowe dla polskich firm. Na swoim koncie ma blisko 100 wdrożeń marek produktowych i firmowych, które osiągały rekordowe wyniki sprzedaży. Produkty i usługi, które powstały dzięki jej pracy, można znaleźć zarówno na sklepowych półkach, jak i w przestrzeni internetowej. Współpracując z wieloma markami jednocześnie, zawsze skupia się przede wszystkim na efektywności i realnych rezultatach.
