Sztuczna inteligencja bardzo mocno wpłynie na procesy projektowania, produkcji i sprzedaży odzieży. To zwiększy efektywność w branży. Technologia sztucznej inteligencji stanie się kluczowym narzędziem, którego zastosowanie może zmniejszyć koszty, zwiększyć efektywność i skrócić drogę produktu od projektu do klienta. To będzie transformacja nie tylko linii produkcyjnych, ale też rynku zatrudnienia. Moda i AI – czy niedługo każdy programista będzie mógł być projektantem mody?
Światowy rynek mody to branża o wartości ok. 1,8 bln dolarów. najważniejsze segmenty to odzież, obuwie i dodatki. Geograficznie największe przychody generuje rynek północnoamerykański, następnie region Azji i Pacyfiku oraz Europa. Łączny poziom zatrudnienia w całym łańcuchu wartości od projektu, poprzez produkcję i handel detaliczny przekracza 400 mln osób, głównie kobiet. To ponad 10% zatrudnionych na świecie pracowników.
Sektor walczy jednak ze słabym wzrostem, który w 2025 roku wyniósł 1-3% w zależności od geografii i w 2026 roku ma być podobnie – wynika z analizy firmy konsultingowej McKinsey.
To mniej niż dynamika światowego PKB, która jest prognozowana przez Międzynarodowy Fundusz Walutowy na 3,3%. Branży nie pomaga globalna niestabilność polityczno-ekonomiczna, zachwiane łańcuchy dostaw i rosnące stawki celne (w 2025 roku wzrosły do 36%). Odzież i obuwie są więc droższe, co pogarsza i tak już nie najlepsze nastroje konsumentów na wielu rynkach. Ponad 70% zarządzających w branży uznaje zakłócenia w handlu i wahania wysokości stawek celnych za najważniejsze czynniki, które będą na nią oddziaływać w tym roku.
O tym, jak narzędzia cyfrowe coraz częściej wspierają pracę projektantów mody i czy da się stworzyć jakościową kolekcję z wykorzystaniem sztucznej inteligencji niedawno rozmawiała na łamach HomoDigital Sylwia Błach z Mariką Kołonowicz, finalistką prestiżowego konkursu Designers PlaySustain w kategorii Digital 2 AI:
Inteligentny marketing modowy
Jakie zmiany AI przyniosła w zakresie modowego marketingu? McKinsey twierdzi, iż do 2030 roku około 22% zadań marketingowych może zostać zautomatyzowanych, szczególnie w opracowywaniu strategii, kreowaniu pomysłów na kampanie i tworzenia treści.
GAI umożliwi zespołom kreatywnym przejście od manualnej produkcji do selekcjonowania i zarządzania materiałami generowanymi przez sztuczną inteligencję. Dotyczy to także sprzedawców. Platforma ecommerce Zalando wykorzystuje GAI, aby przyspieszyć tworzenie obrazów do swojej aplikacji i strony internetowej, skracając czas produkcji z sześciu – ośmiu tygodni do zaledwie trzech – czterech dni. W ten sposób spada znaczenie tradycyjnych sesji zdjęciowych.
Wirtualne przymierzalnie – AI i AR w parze
Domy mody i marki branży w coraz większym zakresie wykorzystują też sztuczną inteligencję, rozszerzoną rzeczywistość (AR) i modele mody oparte na głębokim uczeniu, aby kreować nowe doświadczenia klientów na platformach online.
To pozwala zbierać wiele danych i doskonalić projekty. Klienci mogą „przymierzać” ubrania cyfrowo, nie wychodząc z domu. To ma zwiększyć ich zaufanie, a jednocześnie znacznie ograniczyć skalę kosztownych dla branży, głównie logistyki, zwroty zakupioneych produktów.
Z cyfrowych modeli zamierza korzystać sieć H&M, od ponad dwóch lat podobne możliwości rozwija też gigant produkcji odzieży popularnej Levi Strauss, ale też luksusowa marka Burberry, która zaprezentowała między innymi immersyjne wirtualne przymierzalnie, które zapewniają klientom spersonalizowane doświadczenia.
Zrównoważona produkcja odzieży i butów? To możliwe?
Zmorą branży i podstawą do krytyki jej mało etycznych praktyk od lat jest nadprodukcja ubrań. Według danych Oxfam, 46 mld sztuk ubrań produkowanych co roku nigdy nie jest używanych, a to oznacza, iż choćby 40% produkowanej odzieży na świecie trafia bezpośrednio na wysypiska lub jest palonych.
Czy AI może choć w części ograniczyć to zjawisko, przyczyniając się do bardziej zrównoważonych modeli produkcji, zakupów i używania produktów mody? Istotnym krokiem w tym kierunku jest monitorowanie etapów przetwarzania materiałów stosowanych w produkcji odzieży. Każdy etap od pierwotnego włókna tekstylnego po gotowy produkt, może być dzięki AI dokładnie dokumentowany, a więc zweryfikowany pod względem norm branżowych i wymagań środowiskowych.
W ten sposób powstaje cyfrowy paszport produktu (DPP), który zgodnie z wymogami UE w ciągu roku powinien obowiązywać podmioty z Unii (nie tylko w branży mody). Rozwiązanie takie ograniczyć może marnotrawstwo ubrań i przełoży się na wzrost zaufania konsumentów, szczególnie młodszych pokoleń.
Przykładem zrównoważonych i efektywnych biznesowo rozwiązań w produkcji odzieży jest kanadyjska firma Couth Studios. Marka wykorzystuje sztuczną inteligencję do generowania projektów, jednak zamiast tylko automatyzować pracę kreatywną, firma stworzyła system, który łączy projekty generowane przez AI, scrapowanie danych i głosowanie społeczności za pośrednictwem ankiet na Instagramie. Podejście to sprawia, iż projekty będą produkowane tylko wtedy, gdy będzie na nie udokumentowane zapotrzebowanie.
- Bardzo dużo produktów z branży mody nie jest nigdy nosoznych;
- Zmorą branży mody jest marnotrawstwo i słabe normy ekologiczne;
- Konieczne są bradziej zrównoważone modele produkcji, zakupów i używania;
- Do czego służy wykorzystanie AI w mediach społecznościowych, na Instagramie?
- W czym dokładnie może pomóc AI, żeby branża mody była ekologiczna?
Zmiana roli projektantów i reskilling
Wbrew obawom, AI przynajmniej na razie nie zastąpi kluczowych dla branży projektantów. Działać będzie natomiast jako kreatywny partner w kreowaniu i kwestionowaniu pomysłów, testowaniu koncepcji przyśpieszając znacznie proces decyzyjny. AI ułatwi również wykorzystanie zgromadzonych historycznych danych projektowych, umożliwiając projektantom oderwanie się od powtarzalnych zadań i skupienie się na działaniach o wysokiej wartości dodanej. Branżę jednak czeka rewolucja, która pozwoli w pełni wykorzystać potencjał innowacji opartych na AI.
Lepsza kooperacja między różnymi etapami projektowania i produkcji, wsparta AI, to będzie podstawa bardziej świadomego podejmowania decyzji. Na przykład zespoły projektowe korzystające ze sztucznej inteligencji mogą uzyskać dostęp do cen materiałów od preferowanych dostawców w czasie rzeczywistym. To umożliwi szybsze podejmowanie decyzji we współpracy z zespołami ds. zaopatrzenia i zakupów.
Uwolnienie takiego potencjału wymaga jednak zmian w kulturze organizacyjnej modowych marek -podkreśla w swojej analizie firma konsultingowa BCG. Uruchomienie potencjału AI w branży spowoduje też zmiany w zatrudnieniu. McKinsey twierdzi, iż do końca dekady aż 30% czasu pracy pracowników zostanie zautomatyzowane, w związku z tym do 40% pracowników w krajach rozwiniętych będzie musiało przekwalifikować się lub zmienić stanowisko pracy.
Trendy te mogą zostać pogłębione w momencie rozpowszechnienia się agentywnej sztucznej inteligencji (Agentic AI) i wykorzystywania jej także przez klientów w zakupach online. To wymusi konieczność jeszcze większego zabiegania przez marki modowe o lojalność klientów niż ma to miejsce obecnie.
Źródło zdjęcia: FinancialVisual
