Sztuczna inteligencja to jeden z najużyteczniejszych wynalazków naszych czasów. Dlaczego więc tak wiele osób twierdzi, iż AI nie potrafi spełnić ich oczekiwań? Problem najczęściej tkwi w… komunikacji. Pisanie dobrych promptów to sztuka, która zbliża nas do wydajniejszej, bardziej jakościowej pracy. I mam dla Ciebie dobrą wiadomość: tej sztuki można się nauczyć! Dobry prompt jest w Twoim zasięgu!
Prompt to polecenie, które wydajemy sztucznej inteligencji dzięki języka naturalnego. Pisanie promptów to swoista rozmowa ze sztuczną inteligencją – Ty wydajesz jej polecenia, zadajesz pytania, dyskutujesz w języku dla Ciebie naturalnym, a oprogramowanie AI w tym samym języku Ci odpowiada. Dokładnie tak samo, jak w życiu.
I tak jak w życiu, tak w promptowaniu (pisaniu promptów) precyzyjne wypowiadanie myśli ma niebagatelne znaczenie dla uzyskania najlepszych efektów. Dobrze napisane prompty są jak wysokiej jakości rozmowa z partnerem, koleżanką, szefem. Precyzyjna, ale przyjemna, przynosząca dokładnie te efekty (wiedzę, wykonanie zadania, podział obowiązków), na jakich nam zależy. Tak też jest z AI:, jeżeli Twoje słowa będą zbyt zawiłe, niezrozumiałe, podszyte zbędnymi emocjami albo trudne do interpretacji – sztuczna inteligencja nie zrozumie (albo wręcz „przekręci”) Twoje słowa.
Jak napisać prompt, który działa? Oto krótki poradnik.
Po co pisać prompty?
Dlaczego adekwatnie warto w ogóle pisać prompty, „rozmawiać” ze sztuczną inteligencją, skoro wciąż można korzystać z wyszukiwarek, np. Google? To pytanie, które zadaje wiele osób niemających żadnych doświadczeń ze sztuczną inteligencją lub wręcz „nakarmionych” plotkami o niebezpieczeństwach płynących z AI. Tymczasem na co dzień widzę, iż sztuczna inteligencja może pomóc w naprawdę wielu sytuacjach. Jej główną zaletą jest skompresowana, konkretna odpowiedź na pytanie oparta na wielu źródłach, a nie lista wyników, spośród których musimy wyłuskać interesujące nas dane.
Pisanie promptów to sztuka, której efektem jest pełna odpowiedź. To tak jakby uznać, iż pierwszy wynik wyszukiwarki stanowi odpowiedź na nasze pytanie – nie musimy porównywać danych, kopać głębiej, interpretować, otrzymujemy konkretne informacje. Oczywiście w przypadku AI to „nie musimy” jest pisane z zastrzeżeniem, iż sztuczna inteligencja to mimo wszystko oprogramowanie, które może halucynować (zmyślać) i jeżeli pytamy je o coś poważniejszego, niż pogodę na popołudnie w Warszawie, powinniśmy upewnić się, iż w odpowiedzi nie ma błędów. Jak to zrobić – o tym za chwilę.
Do czego warto używać AI?
Oto kilka przykładów sytuacji, gdy AI może być bardzo przydatna, z życia mojego, redakcji, znajomych:
- planowanie: podróży, weekendu, wyjazdu; AI potrafi wybrać dla nas hotele zgodne z naszymi oczekiwaniami, zaplanować atrakcje, rozrysować mapkę, podpowiedzieć, co jeszcze interesującego warto zobaczyć w okolicy;
- tworzenie treści do internetu, do pracy kreatywnej – sztuczna inteligencja sama w sobie nie jest kreatywna, ale bardzo potrafi tę kreatywność wspierać; możesz na przykład poprosić ją o obejrzenie materiału wideo i wybranie najlepszych fragmentów do rolki na Instagram albo o przygotowanie rozpiski postów na najbliższy miesiąc na firmowego Facebooka, razem z gotowym tekstem i grafikami;
- codzienne drobne ułatwienia: znajoma wgrała do swojego asystenta AI całą swoją garderobę, a następnie pokazała estetykę stylizacji z Pinteresta, która jej się podoba – dzięki temu, gdy nie wie, co założyć, otrzymuje gotowe, estetyczne propozycje, zgodne z jej gustem;
- tworzenie stron www – najlepszy jest w tym AI Manus, ale inne także potrafią wspomagać pracę z WordPressem lub pisanie stron w html-u albo programowanie wtyczek; co więcej, Manus AI potrafi choćby zalogować się do Twojego wordpressowego kokpitu i sam budować podstrony – w wersji Lite popełnia błędy, ale w wersji płatnej może wiele rzeczy „wyklikać” za Ciebie…
…to tylko wierzchołek góry lodowej funkcjonalności AI. Wszystko zależy od Twoich potrzeb.
Prompt engineering, czyli dlaczego nauka pisania promptów jest ważna?
Pisanie promptów zgodnych z zasadami niesie ze sobą wiele korzyści. Najważniejszym jest fakt, iż dobrze napisany prompt sprawia, iż otrzymujemy odpowiedź na dokładnie takie pytanie, jakie zadaliśmy. Co za tym idzie, unikamy frustracji, otrzymujemy trafniejsze odpowiedzi, bardziej „przemyślane”.
Dobrze napisany prompt skraca czas naszej pracy – zamiast prosić AI o wielokrotne nanoszenie poprawek (szczególnie przydatne w pracy kreatywnej oraz w narzędziach AI, które mają limitowany dostęp dzięki np. tokenów), sztuczna inteligencja wykonuje swoją pracę raz, a dobrze.
Prosto, zrozumiale, jak do dziecka (ale inteligentnego!)
Powielana w internecie zasada, by mówić do AI językiem prostym i zrozumiałym, jak do dziecka, sprawdza się świetnie, dopóki masz przed oczami wyobraźni bardzo, bardzo inteligentne dziecko. Minęły czasy, gdy sztuczna inteligencja mówiła jak w starym powiedzonku „Kali jeść, Kali pić”. Teraz doskonale sobie radzi z wielokrotnie złożonymi poleceniami i z rozbudowanymi zdaniami. Diabeł tkwi w szczegółach. W przypadku rozmowy z AI rada, by mówić w sposób prosty, oznacza tak naprawdę mówienie w sposób klarowny, konkretny. Kwiecistość języka ma mniejsze znaczenie, pod warunkiem, iż polecenie będzie precyzyjnie określać, o co Ci chodzi.
Nie wiesz, jak napisać prompt? Niech AI zrobi to za Ciebie
To jeden z najprostszych sposobów na tworzenie skutecznych promptów: zdjęcie z siebie odpowiedzialności za ich jakość. jeżeli wiesz, czego potrzebujesz, ale nie wiesz, jak ubrać to w słowa, opisz swoje potrzeby, a na koniec dodaj polecenie: przekształć to w prompt, który będzie skuteczny. Prosty przykład:
Zamiast pisać „Chcę byś wygenerował grafikę fotorealistyczną przedstawiającą słonia.”
Napisz: „Chcę byś wygenerował grafikę fotorealistyczną przedstawiającą słonia. Zadaj mi pytania niezbędne do zrobienia tego dobrze, a następnie przerób to polecenie na idealny prompt, który da najlepszy możliwy efekt, a następnie go wykonaj.”
Dopasuj prompt do aplikacji, której używasz
Każdy z aktualnie najpopularniejszych czatbotów AI: Copilot, Claude, Manus, ChatGPT, Gemini oraz Perplexity opiera się na inaczej wytrenowanym modelu. Wymienione wcześniej zasady są uniwersalne i powinny się sprawdzić w przypadku każdego z nich, ale wraz z doświadczeniem sam zauważysz, z którym z nich łatwiej jest Ci się dogadać, a któremu musisz dłużej tłumaczyć. Wynika to z tego, iż każdy model został wytrenowany na innych danych, w inny sposób priorytetyzuje informacje i inaczej „rozumie” język, przez co różnią się stylem odpowiadania, poziomem szczegółowości, skłonnością do domyślania się kontekstu czy tolerancją na nieprecyzyjne pytania. Ponadto niektóre z aplikacji potrafią zapamiętywać kim jesteś i o czym z nimi rozmawiałeś pomiędzy poszczególnymi wątkami – taką pamięć posiada Copilot, natomiast Manus AI już tego nie potrafi.
Jak uniknąć halucynacji? Proś o fakty, nie o fikcję
Nie każda sztuczna inteligencja lubi przyznawać się do tego, iż się myli – niektóre idą w zaparte ze swoimi twierdzeniami. Istnieje jednak bardzo prosty sposób, by upewnić się, czy sztuczna inteligencja kłamie. Wystarczy poprosić ją o źródła – i koniecznie je sprawdzić, bo linki też potrafią być wymyślone! A jeżeli linki są prawdziwe, możesz też ją poprosić o jasne wskazanie, na podstawie którego fragmentu wyciągnęła omawiane wnioski. Zdarza się, iż AI podaje prawdziwy link, ale w tekście nie ma ani słowa na temat, którego rzekomo dotyczy odpowiedź.
Jak uzyskać prawdziwą odpowiedź od AI? Spytałam AI
Spytałam też swojego ulubionego asystenta AI – Copilot od Windows – o to, jak napisać prompt idealny oceniający prawdziwość wybranego stwierdzenia. Oto jego propozycja:
„Oceń prawdziwość poniższego stwierdzenia, korzystając wyłącznie z aktualnych, wiarygodnych informacji:
„[TU WKLEJ ZDANIE]”
Zadanie:
1. Wyjaśnij, które elementy są prawdziwe, które fałszywe, a które wymagają doprecyzowania.
2. Podaj krótkie, rzeczowe uzasadnienie oparte na faktach.
3. jeżeli istnieją różnice między wersjami, funkcjami lub modelami — wskaż je.
4. Zastosuj jasny podział na sekcje: „Prawda”, „Fałsz”, „Wymaga doprecyzowania”, „Wniosek”.
Ograniczenia:
– Nigdy nie spekuluj.
– Nie zgaduj, jeżeli brakuje danych — wskaż to.
– Nie używaj marketingowego języka; odpowiedź ma być analityczna i precyzyjna.
Styl:
– Krótko, klarownie, bez dygresji.
– Ton ekspercki, ale przystępny.”
Jak napisać idealny prompt? Spytałam AI
Poprosiłam też Copilota „Przygotuj idealny prompt, który udzieli mi odpowiedzi na pytanie, jak napisać idealny prompt”. Oto jego odpowiedź:
„Wyjaśnij krok po kroku, jak napisać idealny prompt do modeli AI.
Zadanie:
- Podaj jasną definicję, czym jest „idealny prompt”.
- Wymień i opisz najważniejsze elementy, które powinien zawierać (np. kontekst, cel, styl, ograniczenia).
- Wyjaśnij, jak unikać typowych błędów i nieprecyzyjnych sformułowań.
- Dodaj przykłady dobrych i złych promptów.
- Zaproponuj uniwersalny szablon, który można stosować w różnych sytuacjach.
Styl odpowiedzi:
- klarowny, konkretny, praktyczny
- bez lania wody
- z naciskiem na zastosowanie w realnych zadaniach
Oczekiwany format:
- sekcje z nagłówkami
- listy punktowane
- krótkie przykłady„
Jakie będą wyniki tego prompta? W ramach zadania domowego – sprawdź sam.
Prompt engineering, czyli jak napisać doskonały prompt – sztuka dla wszystkich!
Jak widzisz, oba przygotowane przez AI prompty spełniają wszelkie zasady opisanego w tym artykule prompt engineeringu i jego przygotowanie nie wymaga wydawania pieniędzy na godziny kursów dotyczących perfekcyjnego promptowania.
Pora na Ciebie! O czym dziś porozmawiasz z AI?
Przeczytaj też: Co pamiętają o nas chatboty? Wygoda i ryzyka pamięci AI
Źródło grafiki: screen z ekranu.
