Rosyjski regulator internetu Roskomnadzor planuje wydać 2,27 mld rubli, czyli ok. 104,4 mln zł, na stworzenie i wdrożenie systemu sztucznej inteligencji do skuteczniejszego blokowania zakazanych treści oraz ograniczania działania usług VPN. Projekt jest częścią rządowego planu cyfryzacji, opisanego przez Forbes.
AI jako narzędzie kontroli ruchu
Do końca 2026 roku Roskomnadzor chce wykorzystać algorytmy uczenia maszynowego do filtrowania ruchu internetowego. System ma współpracować z TSPU, czyli technicznymi środkami przeciwdziałania zagrożeniom, instalowanymi obowiązkowo u operatorów telekomunikacyjnych od 2020 roku. W praktyce TSPU działa jak centralny filtr, decydujący o tym, jakie treści są dostępne dla użytkowników.
Według źródeł cytowanych przez Forbes, dzięki AI możliwe będzie szybsze wykrywanie zabronionych treści oraz skuteczniejsze namierzanie ruchu VPN. Jednocześnie podkreślają one, iż realna efektywność i opłacalność tego rozwiązania pozostaje niepewna, zwłaszcza w kontekście koniecznej modernizacji infrastruktury.
Dziesiątki miliardów rubli na „suwerenny internet”
Jak wyliczył rosyjskojęzyczny serwis Vot Tak, od 2022 roku władze przeznaczyły na rozwój tzw. suwerennego internetu i wzmocnienie cenzury co najmniej 102,3 mld rubli. Kwota ta obejmuje m.in. modernizację TSPU, systemy kontroli transmisji danych oraz środki zapisane w federalnych programach cyfryzacji i cyberbezpieczeństwa.
VPN pod szczególnym nadzorem
Rok 2025 przyniósł wyraźny wzrost blokad stron związanych z usługami VPN. Według niezależnego portalu Agientstwo, liczba takich blokad wzrosła aż o 1235% rok do roku. Równolegle Rosja stała się światowym liderem pod względem wyłączeń internetu. Dane Top10VPN wskazują na ponad 37 tys. godzin przerw w dostępie do sieci w 2025 roku, co przełożyło się na straty szacowane na 11,9 mld dolarów.
